Morfología básica

El alfabeto griego

LETRA

NOMBRE

PRONUNCIACIÓN

TRANSCRIPCIÓN

Α, α

Alfa

/a/

A

Β, β

Beta

/b/

B

Γ, γ

Gamma

/g/ =ga, gue, gui, go, gu

G

Δ, δ

Delta

/d/

D

Ε, ε

Épsilon

/e/ breve

E

Ζ, ζ

Zeta

/ds/

Z

Η, η

Eta

/e/ larga

E o I

Θ, θ

Theta

/q/=ce, ci, za, zo, zu

T

Ι, ι

Iota

/i/

I, J

Κ, κ

Kappa

/k/

C, K

Λ, λ

Lambda

/l/

L

Μ, μ

My

/m/

M

Ν, ν

Ny

/n/

N

Ξ, ξ

Xi

/ks/

X, J

Ο, ο

Ómicron

/o/ breve

O

Π, π

Pi

/p/

P

Ρ, ρ

Ro

/r/, /rr/

R

Σ, -ς, σ

Sigma

/s/

S

Τ, τ

Tau

/t/

T

Υ, υ

Hypsilon

/ü/ como ‘u’ en francés

I

Φ, φ

Fi

/f/

F

Χ, χ

Chi (ji)

/c/= ja, je, ji, jo, ju

C, Qu

Ψ, ψ

Psi

/ps/

Ps

Ω, ω

Omega

/o/ larga

O

Consideraciones
1. Las palabras que comienzan por vocal o diptongo siempre llevan un signo, llamado espíritu, que indica si ésta debe llevar aspiración o no: ἡ / ἠ = [he] / [e], εὑρίσκω (heurísko) / εὐμενής (eumenés).
2. Existen tres tipos de acentos en griego: agudo (´), grave (`) y circunflejo (^).
3. Los diptongos griegos son los siguientes:
- αι (ai), ει (ei), οι (oi), αυ (au), ευ (eu), ου (u).
- Cuando el diptongo consta de una vocal larga (ᾱ, η, ω) más ι, esta última vocal no se pronuncia y se transcribe como ‘iota suscrita’: ᾳ, ῳ, ῃ.
4. La letra γ (Γ) se pronuncia como una /n/ cuando precede a un sonido velar (γ, κ, χ, ξ): ἄγγελος = ánguelos.
5. Los signos de puntuación más importantes son los siguientes:
- Coma (,), igual que en español, indica pausa suave.
- Punto (.), como en español indica pausa fuerte.
- Punto alto (·) puede interpretarse como algo equivalente a nuestro punto y coma (;) o, a veces, como nuestros dos puntos (:).
- Punto y coma (;) equivale, al final de la frase, a nuestro signo de interrogación (?).

TEXTOS PARA TRADUCIR:

1. Jenofonte, Ciropedia I 2. Los padres de Ciro. Descripción física y de su personalidad.
Πατὴρ μὲν δὴ τοῦ Κῦρου λέγεται γενέσθαι Καμβύσης Περσῶν βασιλεύς· ὁ δὲ Καμβύσης οὕτος τοῦ Περσειδῶν γένους ἦν. μητὴρ δὲ ὁμολογεῖται Μανδάνη γενέσθαι· ἡ δὲ Μανδάνη αὕτη Ἀστυάγους ἦν θυγάτηρ τοῦ Μήδων γενομένου βασιλέως. φῦναι δὲ ὁ Κῦρος λέγεται, καὶ ᾄδεται ἔτι καὶ νῦν, ὑπὸ τῶν βαρβάρων εἶδος μὲν κάλλιστος, ψυχὴν δὲ φιλανθρωπότατος καὶ φιλομαθέστατος καὶ φιλοτιμότατος, ὥστε πάντα μὲν πόνον ἀνατλῆναι , πάντα δὲ κίνδυνον ὑπομεῖναι τοῦ ἐπαινέσθαι ἕνεκα . φύσιν μὲν δὴ τῆς μορφῆς καὶ τῆς ψυχῆς τοιαύτην ἔχων διαμνημονεύεται.

2. Jenofonte, Anábasis I 8 y ss. Descripción de los palacios del rey en Celenas.
Ἔστι δὲ καὶ μεγάλου βασιλέως βασίλεια ἐν Κελαιναῖς ἐρυμνὰ ἐπὶ ταῖς πηγαῖς τοῦ Μαρσύου ποταμοῦ ὑπὸ τῇ ἀκροπόλει. ῥεῖ δὲ καὶ οὕτος διὰ τῆς πόλεως καὶ ἐμβάλλει εἰς τὸν Μαίανδρον. Τοῦ δὲ Μαρσύου τὸ εὖρός ἐστιν εἴκοσι καὶ πέντε ποδῶν. Ἐνταῦθα λέγεται Ἀπόλλων ἐκδεῖραι Μαρσύαν νικήσας ἐρίζοντα οἷ περὶ σοφίας, καὶ τὸ δέρμα κρεμάσαι ἐν τῷ ἄντρῳ ὅθεν αἱ πηγαί. διὰ δὲ τοῦτο ὁ ποταμὸς καλεῖται Μαρσύας. Ἐνταῦθα Ξέρξης, ὅτε ἐκ τῆς Ἑλλάδος ἡττηθεὶς τῇ μάχῃ ἀπεχώρει, λέγεται οἰκοδομῆσαι ταῦτα τε τὰ βασίλεια καὶ τὴν Κελαινῶν ἀκρόπολιν.

3. Eurípides, Medea (adaptación). Diferencias entre hombres y mujeres.
Γυναῖκες ἐσμεν δυστυχέσταον γένος· πρῶτον μὲν δεῖ ἡμᾶς χρήμασι καὶ ἀργυρίῳ πόλλῳ πόσιν πρίασθαι καὶ δεσπότην τοῦ σώματος λαβεῖν· ἡμῖν δὲ μέγιστον πρᾶγμα γίγνεται τόδε, ἢ κακὸν πόσιν λαβεῖν ἢ ἀγαθὸν. οὐ γὰρ ταῖς γυναιξὶ ἔξεστι ἀπολαβεῖν ἐκ τῆς οἰκίας πόσιν· ἐὰν μὲν ἡμῖν ὁ ἀνὴρ συνοικῇ φέρων εὖ ζυγὸν, ἡδὺς βίος, εἰ δὲ μὴ ἀποθανεῖν βελτίον.
Ἀνὴρ δὲ, ὅταν μὴ εὐτυχῇ σὺν τοῖς ἐν οἰκίᾳ, ἐξελθων ἠλευθέρωσε ψυχὴν ἀπὸ τῆς δυστυχίας ἢ παρὰ φίλῳ ἢ παρὰ ἑταίρῳ. ἡμῖν ἀνάγκη πρὸς ἕνα ἄνδρα ὁρᾶν . Λέγουσι δὲ περὶ ἡμῶν ὅτι ἡδὺν βίον ζῶμεν ἐν οἰκίαις, οἱ δὲ μάχονται εν τῷ πολέμῳ· κακῶς φρονοῦσιν· τρὶς εἰς μάχην ἔρχεσθαι βούλομαι μᾶλλον ἢ τίκτειν ἅπαξ.

4. Apolodoro, Biblioteca I 1, 7. Nacimiento de Zeus.
Αὗται μὲν οὖν τὸν παῖδα ἔτρεφον τῷ τῆς Ἀμαλθείας γάλακτι , οἱ δὲ Κούρητες ἔνοπλοι ἐν τῷ ἄντρῳ τὸ βρέφος φυλάσσοντες τοῖς δόρασι τὰς ἀσπίδας συνέκρουον, ἵνα μὴ τῆς τοῦ παιδὸς φωνῆς ὁ Κρόνος ἀκούσῃ . ῾Ρέα δὲ λίθον σπαραγνώσασα δέδωκε Κρόνῳ καταπιεῖν ὡς τὸν γεγεννημένον παῖδα.
Ἐπειδὴ δὲ Ζεὺς ἐγενήθη τέλειος, λαμβάνει Μῆτιν τὴν Ὠκεανοῦ συνεργὸν, ἣ δίδωσι Κρόνῳ καταπιεῖν γάρμακον, ὑφ´ οὗ ἐκεῖνος ἀναγκασθεῖς πρῶτον μὲν ἐξεμεῖ τὸν λίθον, ἔπειτα τοὺς παῖδας οὓς κατέπιε, μεθ´ ὧν Ζεὺς Κρόνον καὶ Τιτάνας ἐξήνεγκε πόλεμον.

5. Apolodoro, Biblioteca I 4, 2. Apolo y Marsias.
Ἀπέκτεινε δὲ Ἀπόλλων καὶ τὸν Ὀλύμπου παῖδα Μαρσύαν. οὗτος γὰρ εὑρὼν αὐλούς, οὓς ἔρριψεν Ἀθηνᾶ διὰ τὴν ὄψιν αὐτῆς ποιεῖν ἄμορφον, ἦλθεν εἰς ἔριν περὶ μουσικῆς Ἀπόλλωνι. συνθεμένων δὲ αὐτῶν ἵνα ὁ νικήσας ὃ βούλεται διαθῇ τὸν ἡττημένον, τῆς κρίσεως γινομένης τὴν κιθάραν στρέψας ἠγωνίζετο ὁ Ἀπόλλων, καὶ τοῦτο ποιεῖν ἐκέλευσε τὸν Μαρσύαν· τοῦ δὲ ἀδυνατοῦντος εὑρεθεῖς κρείσσων ὁ Ἀπόλλων, κρεμάσας τὸν Μαρσύαν ἔκ τινος ὑπερτενοῦς πίτυος, ἐκτεμὼν τὸ δέρμα οὕτως διέφθειρεν.

6. Lucas 2, 6. Nacimiento de Jesús.
Ἐγένετο δὲ ἐν τῷ εἶναι αὐτοὺς ἐκεῖ ἐπλήσθησαν αἱ ἡμέραι τοῦ τεκεῖν αὐτήν, καὶ ἔτεκεν τὸν ὑιὸν αὐτῆς τὸν πρωτότοκον, καὶ ἐσπαργάνωσεν αὐτὸν καὶ ἀνέκλινεν αὐτὸν ἐν φάτνῃ, διότι οὐκ ἦν αὐτοῖς τόπος ἐν τῷ καταλύματι. Καὶ ποιμένες ἦσαν ἐν τῇ χώρᾳ τῇ αὐτῇ ἀγραυλοῦντες καὶ φυλάσσοντες φυλακὰς τῆς νύκτος ἐπὶ τὴν ποίμνην αὐτῶν. καὶ ἄγγελος Κυρίου ἐπέστη αὐτοῖς καὶ δόξα Κυρίου περιέλαμψεν αὐτούς, καὶ ἐφοβήθησαν φόβον μέγαν· καὶ εἶπεν αὐτοῖς ὁ ἄγγελος· “Μὴ φοβεῖσθε , ἰδοῦ γὰρ ἐυαγγελίζομαι ὑμῖν χαρὰν μεγάλην ἥτις ἔσται πάντι τῷ λάῳ, ὅτι ἐτέχθη ὑμῖν σήμερον σωτὴρ ὅς ἐστιν Χριστός Κύριος ἐν πόλει Δαυείδ ”.

Apolodoro, Biblioteca I 9, 17. Los argonautas en Lemnos.
(17) Οὗτος ναυαρχοῦντος Ἰάσονος προσίσχουσι Λήμνῳ. Ἔτυχε δὲ ἡ Λήμνος ἀνδρῶν τότε οὖσα ἔρημος, βασιλευομένη δὲ ὑπὸ Ὑψιπύλης τῆς Θόαντος δι᾽ αἰτίαν τήνδε· αἱ Λήμνιαι τὴν Ἀφροδίτην οὐκ ἔτιμων· ἡ δὲ αὐταῖς ἐμβάλλει δυσοσμίαν, καὶ διὰ τοῦτο οἱ γήμαντες αὐτὰς ἐκ τῆς πλησίον Θρᾴκης λαβόντες αἰχμαλοτίδας συνευνάζοντο αὐταῖς. ἀτιμαζόμεναι δὲ αἱ Λήμνιαι τοὺς τε πατέρας καὶ τοὺς ἄνδρας φονεύουσι· μόνη δὲ ἔσωσεν Ὑψιπύλη τὸν ἑαυτῆς πατέρα κρύψασα Θόαντα. προσσχόντες οὖν τότε γυναικοκρατουμένῃ τῇ Λήμνῳ μίσγονται ταῖς γυναιξίν. Ὑψιπύλη δὲ Ἰάσονι συνευνάζεται, καὶ γεννᾷ παῖδας Εὔνηον καὶ Νεβροφόρον
(18) Ἀπὸ Λήμνου δὲ προσίσχουσι Δολίοσιν, ὧν ἐβασίλευε Κύζικος. οὗτος αὐτοὺς ὑπεδέξατο φιλοφρόνως. νυκτὸς δὲ ἀναχθέντες ἐντεῦθεν καὶ περιπεσόντες ἀντιπνοίαις, ἀγνοοῦντες πάλιν τοῖς Δολίοσι προσίσχουσιν. οἱ δὲ νομίζοντες Πελασγικὸν εἶναι στρατὸν (ἔτυχον γὰρ ὑπὸ Πελασγῶν συνεχῶς πολεμούμενοι) μάχην τῆς νυκτὸς συνάπτουσιν ἀγνοοῦντες πρὸς ἀγνοοῦντας. κτείναντες δὲ πολλοὺς οἱ Ἀργοναῦται, μεθ᾽ ὧν καὶ Κύζικον, μεθ᾽ ἡμέραν, πλεύσαντες Μυσίᾳ προσισχουσιν.

Apolodoro, Epitome 3, 1. La manzana de la discordia
Αὖθις δὲ Ἑλήνην Ἀλέξανδρος ἁρπάζει, ὥς τινες λέγουσι κατὰ βούλησιν Διὸς, ἵνα Εὐρώπης καὶ Ἀσίας εἰς πόλεμον ἐλθούσης ἡ θυγάτηρ αὐτοῦ ἔνδοξος γένηται, ἣ καθάπερ εἶπον ἄλλοι ὅπως τὸ τῶν ἡμιθέων γένος ἀρθῇ. (2) διὰ δὴ τούτων μίαν αἰτίαν μῆλον κάλλους Ἔρις ἐμβάλλει Ἥρᾳ καὶ Ἀθηνᾷ καὶ Ἀφροδίτῃ, καὶ κελεύει Ζεὺς Ἑρμῆν εἰς Ἴδην πρὸς Ἀλέξανδρον ἄγειν, ἵνα ὑπ᾽ ἐκείνου διακριθῶσι. αἱ δὲ ἐπαγγέλλονται δῶρα δώσειν Ἀλεξάνδρῳ, Ἥρα μὲν πασῶν προκριθεῖσα βασίλειαν πάντων, Ἀθηνᾶ δὲ πολέμου νίκην, Ἀφροδίτη δὲ γάμον Ἑλήνης. ὁ δὲ Ἀφροδίτην προκρίνει καὶ πηξαμένου Φερέκλου ναῦς εἰς Σπάρτην ἐκπλέει.


Inf. de aoristo de φύω: “ser por naturaleza”

εἶδος μὲν κάλλιστος, ψυχὴν δὲ…: εἶδος y ψυχήν son un tipo de acusativo que se llema acusativo de relación: “en cuanto al aspecto hermosísimo, y en cuanto al aspecto anímico…”

Inf. de aoristo: “sufrir”, “soportar”.

Inf. de aoristo de ὑπομένω.

Se trata de una preposición postpuesta con sentido de finalidad o de causa: “para”, “por”.

Inf. de aoristo de ἐκδείρω.

Pronombre de 3ª persona, dativo singular.

Inf. de aoristo de κρεμάννυμι.

Conjunción disyuntiva.

3ª singular del subjuntivo de presente de συνοικέω.

Inf. de aoristo de ἀποθνῄσκω.

Subjuntivo. de εὐτυχέω.

Tradúzcase como presente.

Inf. de ὁράω.

γάλα ακτος.

δόρυ δόρατος.

Subjuntivo de ἀκούω.

Perfecto de δίδωμι. Tradúzcase aquí igual que un aoristo.

Participio de perfecto medio de γεννάω.

3ª singular del presente de δίδωμι.

cf. ἐκφέρω.

Aoristo de ἀποκτείνω.

Participio de aoristo medio del verbo συν-τίθημι.

Subjuntivo de δια-τίθημι.

  Participio de aoristo de κρεμάννυμι.

τῷ substantiva a εἶναι αὐτοὺς ἐκεῖ y a su vez viene determinado como dativo por la preposición ἐν.

Aor. de ἐφίστημι.

Aquí se traduce como “gloria”.

Imperativo de φοβέω.

Otro imperativo, esta vez de εἴδω: “mira”. Pero se puede traducir como “he aquí”.

cf. ὅστις, ἥτις, ὅτι.

Aoristo pasivo de τίκτω..

“David”. Los nombres propios hebreos no se suelen declinar en griego. Aquí hay que pensar que estaría en genitivo.

 

LIBROS DE TEXTO:

CULTURA CLÁSICA, 4º B-C:
Yolanda Espinosa Fernández y Mª del Remedio Muñoz Jiménez, Cultura Clásica, Akal.
GRIEGO I ed. a distancia:
Carlos García Gual et alii, Griego 1 bachillerato, Santillana.
GRIEGO II (Presencial y a distancia)
José M. Pabón, Diccionario manual Vox griego-español, Biblograf.
GRIEGO II ed. a distancia:
J. L. Navarro y J. M. Rodríguez, Griego 2 bachillerato, Anaya.

Enlaces de interés

 

Icono de conformidad de las Directrices de Accesibilidad para el Contenido Web 1.0 con el nivel Triple A

Actualización: 13/02/2009